Trang nhất » Tin Tức » Chuyên đề

Kế hoạch dạy học chủ đề môn Sinh học 8

Thứ tư - 28/10/2015 17:40

Kế hoạch dạy học chủ đề môn Sinh học 8

PHÒNG GD&ĐT QUẬN HÀ ĐÔNG

TRƯỜNG THCS YÊN NGHĨA

 

KẾ HOẠCH DẠY CHỦ ĐỀ NĂM HỌC 2015-2016

Theo hướng dẫn Công văn số : 5555/BGDĐT-GDTrH của Bộ GD và ĐT

(Ngày 08-10-2014)

-   Tổ:  KHOA HỌC TỰ NHIÊN

-   Môn:  SINH HỌC 8

 

BƯỚC 1: Xây dựng chuyên đề dạy học

I-      Xác định tên chủ đề: TIÊU HÓA THỨC ĂN

II-    Mô tả chủ đề:

1-Tổng số tiết thực hiện chủ đề: 4 tiết

+ Nội dung  tiết 1: Tiêu hóa và các cơ quan tiêu hóa

+Nội dung tiết 2:Tiêu hóa ở khoang miệng

+ Nội dung tiết 3: Tiêu hóa ở dạ dày

+ Nộ dung tiết 4: Tiêu hóa ở ruột non

PPCT cũ

PPCT mới

Tiết 26:  Tiêu hóa và các cơ quan tiêu hóa

Tiết 26 – 29:

Chủ đề: Tiêu hóa thức ăn

Tiết 27:Tiêu hóa ở khoang miệng

Tiết 28: Tiêu hóa ở dạ dày

Tiết 29: Tiêu hóa ở ruột non

 

2- Mục tiêu chủ đề:

a-    Mục tiêu tiết 1:

-  Kiến thức: HS trình bày được:Các nhóm chất trong thức ăn.Trình bày vai trò của các cơ quan tiêu hóa trong sự biến đổi thức ăn về hai mặt lí học( chủ yếu biến đổi cơ học) và hóa học( trong đó biến đổi  lí học đã tạo điều kiện cho biến đổi hóa học). Các chất hoạt động trong quá trình tiêu hóa.Vai trò của tiêu với cơ thể người. Các chất hoạt động trong quá trình tiêu hóa.

- Xác định được trên hình vẽ và mô hình các cơ quan của hệ tiêu hóa ở người.

 - Rèn kỹ năng:Quan sát tranh hình, sơ đồ phát hiện kiến thức. Tư duy tổng hợp lôgic.Hoạt động nhóm.

- Thái độ:  Giáo dục ý thức bảo vệ giữ gìn răng miệng.

b-    Mục tiêu tiết 2

-Kiến thức: Trình bày được sự biến đổi của thức ăn trong ống tiêu hóa về mặt cơ học( miệng ) và sự biến đổi hóa học nhờ các dịch tiêu hóa do các tuyến tiêu hóa tiết ra.Trình bày được các hoạt động tiêu hóa diễn ra trong khoang miệng.Trình bày được các hoạt động nuốt và đẩy thức ăn từ khoang miệng qua thực quản xuống dạ dày.

- Thái độ:  Giáo dục ý thức bảo vệ giữ gìn răng miệng.Ý thức trong khi ăn không cười, đùa.

  - Rèn kỹ năng: Quan sát tranh hình, sơ đồ phát hiện kiến thức.Tư duy tổng hợp lôgic.Hoạt động nhóm.

 

c-     Mục tiêu tiết 3:

- Kiến thức:Trình bày được hóa trình tiêu hóa ở dạ dày gồm: Các hoạt động chủ yếu. Cơ quan hay tế bào thực hiện hoạt động.Tác dụng của các hoạt động.Trình bày được sự biến đổ của thức ăn trong ống tiêu hóa về mặt cơ học(  dạ dày) và sự biến đổi hóa học nhờ các dịch tiêu hóa do các tuyến tiêu hóa tiết ra.

- Rèn kỹ năng:Hoạt động nhóm, tư duy dự đoán. Quan sát tranh hình tìm kiến thức. - Thái độ:  Giáo dục ý thức giữ gìn bảo vệ dạ dày.

 

d-     Mục tiêu tiết 4:

 -Kiến thức:Trình bày được quá trình tiêu hóa diễn ra ở ruột non gồm: Các hoạt động. Các cơ quan hay tế bào thực hiện hoạt động.Tác dụng và kết quả của hoạt động.

- Kĩ năng: Rèn kỹ năng hoạt động độc lập với SGK, hoạt động nhóm.

-Thái độ: Giáo dục ý thức bảo vệ cơ quan tiêu hóa.

3- Phương tiện: (đồ dùng, máy chiếu…)

Tranh ảnh, mô hình, máy chiếu, phiếu học tập.

4- Các nội dung chính của chủ đề theo tiết:

Tiết 1: TIÊU HÓA VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA

I.   Thức ăn và sự tiêu hóa

II-  Các cơ quan tiêu hóa                  

Tiết 2: TIÊU HÓA Ở KHOANG MIỆNG

I-    Tiêu hóa ở  khoang miệng                

II-   Nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản                 

Tiết 3 : TIÊU HÓA Ở DẠ DÀY

I-    Cấu tạo dạ dày             

II-   Tiêu hóa ở dạ dày   

Tiết 4: TIÊU HÓA Ở RUỘT NON

I – Cấu tạo ruột non.

II: Tiêu hóa ở ruột non

 

BƯỚC 2:  Biên soạn câu hỏi/bài tập:

- Xây dựng, xác định và mô tả 4 mức độ yêu cầu (nhận biết, thông hiểu, vận dụng, vận dụng cao)

-  Mỗi loại câu hỏi/bài tập sử dụng để kiểm tra, đánh giá năng lực và phẩm chất nào của học sinh trong dạy học.

 

Tiết 1:

TT

Câu hỏi/ bài tập

Mức độ                                                                                                                                                                                                                                  

Năng lực, phẩmchất

 1

 Hàng ngày chúng ta ăn những loại tức ăn nào?Thức ăn đó thuộc loại chất nào?

 Nhận biết

 Tư duy, quan sát

2

Trong hoạt động tiêu hóa chất nào không bị biến đổi, chất nào được biến đổi về mặt hóa học?

Nhậnbiết, thông hiểu

Tư duy, khái quát, tích hợp liên môn

3

Hoạt động tiêu hóa gồm những quát trình nào?

Nhậnbiết, thông hiểu

Tư duy, quan sát

4

 Hoạt động tiêu hóa nào quan trọng nhất?

 Vận dụng cao.

 Tư duy, tổng hợp.

5

 Em hãy nêu vai trò của quá trình tiêu hóa?

 Thông hiểu.

 Tổng hợp.

6

 Em hãy chỉ ra các cơ quan tiêu hóa?

 Nhận biết, Vận dụng

 Tư duy, quan sát, phân tích, phân biệt các cơ quan tiêu hóa

7

Các cơ quan có ý nghĩa gì.

Vận dụng

Có ý thức bảo vệ cơ quan tiêu hóa.

 

 Tiết 2:

TT

Câu hỏi/ bài tập

Mức độ

Năng lực, phẩmchất

1

Khoang miệng có những bộ phận nào?

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, quan sát

2

Khi thức ăn vào khoang miệng, có những hoạt động tiêu hóa nào xảy ra?.

Vận dụng .

Tư duy, suy luận, trình bày

3

Vì sao khi nhai cơm và bánh mì lâu  cảm thấy ngọt.

Nhận biết, vận dụng

Tư duy, cảm nhận, trải nghiệm, nhận xét.

4

En zin hoạt động ở nhiệt độ nào?

Nhận biết

Tư duy, khái quát.

5

Tại sao cần phải nhai kĩ thức ăn?

Vận dụng cao

Tư duy, trải nghiệm, giải thích, tổng hợp

6

Có những thành phần nào tham gia vào hoạt động tiêu hóa.

Nhận biết, vận dụng

Tư duy, khái quát. Tổng hợp.

7

Khi nuốt nước, quá trình nuốt có giống nuốt thức ăn không?

Nhận biết

so sánh, phân tích, tổng hợp

8

Quá trình nuốt diễn ra nhờ hoạt động của cơ quan nào là chủ yếu?

Nhận biết, vận dụng

Tư duy, trải nghiệm, nhận định, tổng hợp.

9

Lực đẩy của viên thức ăn từ thức quản đến dạ dày nhờ yếu tố nào?

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, quan sát, tích hợp liên môn

10

Thức ăn qua thực quản có được biến đổi về mặt lý học không?

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, tích hợp liên môn

11

Tại sao trong khi ăn không nên cười đùa.

Vận dụng, thông hiểu

Tổng hợp, trải nghiệm, có ý thức khi đang ăn uống

12

Tại sao khi đi ngủ không nên ăn kẹo và đường?

- Cần giữ vệ sinh răng miệng như thế nào?

Vận dụng

Tư duy, so sánh. Trải nghiệm, có ý thức giữ vệ sinh răng miệng.

13

Qúa trình tiêu hóa TĂ ở khoang miệng diễn ra như thế nào?

Thông hiểu

Khả năng ghi nhớ kiến thức, tổng hợp, khái quát

 

 Tiết 3:

 

TT

Câu hỏi/ bài tập

Mức độ

Năng lực, phẩmchất

1

 Dạ dày có cấu tạo như thế nào

 Nhận biết

 Quan sát, tư duy

2

 Lớp cơ dày có tác dụng gì?

 Nhận biết

 Quan sát, tư duy, suy luận.

3

Vì sao lớp niên mạc có nhiều tuyến vị?

 Nhận biết

 Quan sát, tư duy, giải thích.

4

 Dạ dày có thể diễn ra những hoạt động tiêu hóa nào?

 Thông hiểu

 Tư duy, tổng hợp.

Trải nghiệm, có ý thức giữ vệ sinh ăn uống.

5

Các thành phần nào tham gia vào hoạt động tiêu hóa?

 Nhận biết

 Quan sát, tư duy

6

Ở dạ dày  loại thức ăn được biến đổi, loại thức ăn nào không được biến đổi?

 Nhận biết

  Tư duy

7

Tại sao prôtêin trong thức ăn bị biến đổi mà prôtêin của lớp niên mạc dạ dày không bị biến đổi?

Vận dụng cao

  Tư duy, tổng hợp

8

Thời gian tiêu hóa ở dạ dày là bao lâu?

Vận dụng cao

  Tư duy, tổng hợp

9

HS hoàn thành bảng 27

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, tổng hợp, khái quát.

 

 Tiết 4:

 

TT

Câu hỏi/ bài tập

Mức độ

Năng lực, phẩmchất

1

Ruột non có cấu tạo như thế nào?

Nhận biết, thông hiểu

Quan sát, tư duy

2

So sánh cấu tạo của thành ruột non với thành dạ dày có gì giống và khác nhau?

Nhận biết, thông hiểu

Quan sát, tư duy, so sánh, nhận xét

3

Đoạn tá tràng có đặc điểm gì?

Nhận biết, thông hiểu

Quan sát, tư duy

4

Nêu đặc điểm của lớp niên mạc trong cùng?

Nhận biết

Tư duy, so sánh

5

Dịch mật, dịch tụy, dịch ruột có đặc điểm gì?

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, phân biệt, nhận diện

6

Dự đoán ở ruột non có những hoạt động tiêu hóa nào?

Nhận biết

Tư duy, suy luận, so sánh

7

HS hoàn thành bài tập “Hoạt động tiêu hóa ở  ruột non”

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, tổng hợp, khái quát.

8

Thực ăn ở ruột non chủ yếu chịu sự biến đổi nào?

Nhận biết, thông hiểu

Tư duy, tổng hợp. có ý thức giữ vệ sinh ăn uống

9

Nếu ở ruột non thức ăn không được biến đổi thì sao?

Vận dụng

Tư duy, suy đoán, nhận xét

10

Làm thế nào khi ăn, thức  ăn được biến đổi hoàn toàn thành chất dinh dưỡng cơ thể hấp thu được.

Vân dụng cao

Tư duy, tổng hợp, khái quát.

Trải nghiệm

 

BƯỚC 3:   Thiết kế tiến trình dạy học

 

CHỦ ĐỀ : TIÊU HÓA THỨC ĂN (4 tiết)

Tiết 26- Bài 24: TIÊU HÓA VÀ CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA

 

 I. MỤC TIÊU:

   1- Kiến thức: HS trình bày được các nhóm chất trong thức ăn.Trình bày vai trò của các cơ quan tiêu hóa trong sự biến đổi thức ăn về hai mặt lí học( chủ yếu biến đổi cơ học) và hóa học( trong đó biến đổi  lí học đã tạo điều kiện cho biến đổi hóa học). Các chất hoạt động trong quá trình tiêu hóa.Vai trò của tiêu với cơ thể người. Các chất hoạt động trong quá trình tiêu hóa.

- Xác định được trên hình vẽ và mô hình các cơ quan của hệ tiêu hóa ở người.

 2- Kĩ năng:Rèn kỹ năng quan sát tranh hình, sơ đồ phát hiện kiến thức. Tư duy tổng hợp lôgic.

    + Hoạt động nhóm.

3- Thái độ: Giáo dục ý thức bảo vệ giữ gìn răng miệng.Ý thức trong khi ăn không cười, đùa.

 

II. CHUẨN BỊ:

- Các hình phóng to SGK, bảng phụ...

- Tranh hình SGK phóng to, hình 25 SGV.

- HS kẻ bảng 25 vào vở.

 

III. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1. Ổn định: 1’

2. Kiểm tra bài cũ:3’

  - Nguyên nhân nào làm gián đoạn hô hấp?

3. Bài mới:

Đặt vấn đề (1’) : Hàng ngày chúng ta ăn những loại thức ăn nào, thức ăn được biến đổi như thế nào trong cơ thể và nhờ những cơ quan nào, bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu.

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

NỘI DUNG

Hoạt động 1(20’).THỨC ĂN VÀ SỰ TIÊU HÓA

 GV: Treo tranh SGK lên bảng yêu cầu quan sát và nghiên cứu thông tin

HS: Nghiên cứu thông tin.

? Hằng ngày chúng ta ăn nhiều loại thức ăn. Vậy thức ăn đó thuộc loại chất nào ?

- Cá nhân suy nghĩ trả lời.

GV: Ghi nhanh những loại thức ăn mà HS nêu lên bảng và chia thành 2 nhóm đó là chất hữu cơ và chất vô cơ.

- Các HS khác theo dõi bổ sung

GV: yêu cầu HS nghiên cứu thông tin SGK thảo luận theo nhóm trả lời 3 câu hỏi SGK.

- Các chất nào trong TĂ, không bị biến đổi về mặt hóa học qua quá trình tiêu hóa?

- Các chất nào trong TĂ, được   biến đổi về mặt hóa học qua quá trình tiêu hóa?

- Qúa trình tiêu hóa gồm những hoạt động nào?

- HS: nghiên cứu thông hoạt động nhóm thống nhất ý kiến trả lời.

 - Đại diện các nhóm trình bày, các nhóm còn lại bổ sung.

- Đại diện HS lên bảng trình bày trên hình 24.1 và 24.2

- GV: Hoạt động tiêu hóa nào quan trọng nhất ?

Yêu cầu:

   + Hoạt động tiêu hóa thức ăn, hấp thụ chất dinh dưỡng là quan trọng nhất.

 - Đại diện trình bày các nhóm còn lại bổ sung nếu cần.

HS: Trình bày.

- Vai trò của tiêu hóa thức ăn ?

- GV: Nhận xét – Chốt lại kiến thức và giải thích thêm.

   + Thức ăn dù biến đổi bằng cách nào thì cuối cùng cũng thành chất hấp thụ được thì mới có tác dụng đối với cơ thể.

- Từ những thông tin trên hãy rút ra kết luận:

   + Loại thức ăn.

   + Hoạt động tiêu hóa.

   + Vai trò.

HS rút ra kết luận:

 

Hoạt động 2(16’): CÁC CƠ QUAN TIÊU HÓA

GV: Treo hình 24.3  Hs quan sát lên, yêu cầu hoàn thành bảng 24.

- HS: Nghiên cứu thông tin SGK và H. 24.3 thảo luận nhóm 3 phút hoàn thành bảng 24.

GV: Em hãy chỉ ra các cơ quan tiêu hóa ở người ?

- Tự xác định vị trí các cơ quan tiêu hóa trên cơ thể mình ?

- Dựa vào sơ đồ HS trình bày.

- Lớp theo dõi bổ sung nếu cần.

- GV: Nhận xét đánh giá, chốt lại kiến thức giúp HS khắc sâu. " Kết luận.

- Cơ quan tiêu hóa gồm những cơ quan nào?

HS: Nhắc lại kiến thức.

HS: Rút ra kết luận:

- HS nêu

   + Ống tiêu hóa và tuyến tiêu hóa.

HS xác định cơ quan tiêu hóa trên mô hình.

I. Thức ăn và sự tiêu hóa

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- Thức ăn gồm chất hữu cơ và vô cơ.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- Hoạt động tiêu hóa gồm: Ăn, đẩy thức ăn, tiêu hóa thức ăn, hấp thụ chất dinh dưỡng và thải cặn bã.

 

II. Các cơ quan tiêu hóa.

 

 

 

 

 

 

 

 

- Ống tiêu hóa gồm: Miệng, hầu, thực quản, dạ dày, ruột    (ruột non, ruột già).

- Tuyến tiêu hóa gồm: Tuyến nước bọt, tuyến gan, tuyến tụy,tuyến vị, tuyến ruột .

 

4. Kiểm tra đánh giá :4’

  - Hoạt động tiêu hóa nào quan trọng nhất ?

  - Hãy chỉ ra các cơ quan tiêu hóa ở người ?

  - Cơ quan tiêu hóa gồm những cơ quan nào?

5. Dăn dò: 1’

 - Học thuộc bài, trả lời các câu hỏi SGK vào vở bài tập.

Tiết 27- Bài 25: TIÊU HÓA Ở KHOANG MIỆNG

I/. MỤC TIÊU:

1. Kiến thức

-Trình bày được sự biến đổ của thức ăn trong ống tiêu hóa về mặt cơ học( miệng ) và sự biến đổi hóa học nhờ các dịch tiêu hóa do các tuyến tiêu hóa tiết ra.Trình bày được các hoạt động tiêu hóa diễn ra trong khoang miệng.Trình bày được các hoạt động nuốt và đẩy thức ăn từ khoang miệng qua thực quản xuống dạ dày.

 2- Kĩ năng: Rèn kỹ năng: Quan sát tranh hình, sơ đồ phát hiện kiến thức.Tư duy tổng hợp lôgic.Hoạt động nhóm.

  3 -Thái độ - Giáo dục ý thức bảo vệ giữ gìn răng miệng.Ý thức trong khi ăn không cười, đùa.

II. CHUẨN BỊ:

 - Các hình phóng to SGK, bảng phụ... Tranh hình SGK phóng to, hình 25 SGV.

   -  HS kẻ bảng 25 vào vở.

III/. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1. Ổn định: 1’

 2.Kiểm tra bài cũ:3’

  - để có một hệ hô hấp khỏe ta phải làm gì?

 3. Bài mới:

  *  Đặt vấn đề (1’): Khoang miệng có cấu tạo như thế nào để phù hợp với quá trình tiêu hóa thức ăn. Hoạt động tiêu hóa diễn ra như thế nào. Bài học hôm nay chúng ta cung tìm hiểu.

 

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

NỘI DUNG

Hoạt động 3(17’): TIÊU HÓA Ở KHOANG MIỆNG

- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin SGK kết hợp với hình GV treo lên bảng trao đổi nhóm hoàn thành câu hỏi

- Khoang miệng có những bộ phận nào?

- Khi thức ăn vào miệng sẽ có những hoạt động nào xảy ra ?

- En zin hoạt động ở nhiệt độ nào?

- Khi nhai cơm, bánh mì trong miệng lâu cảm thấy ngọt . Vì sao?

-Có những thành phần nào tham gia vào hoạt động tiêu hóa?

- HS nghiên cứu thông tin trao đổi nhóm theo sự hướng dẫn của GV.

- Đại diện nhóm trình bày, các nhóm còn lại theo dõi bổ sung.

   Yêu cầu:

    + Kể đủ các hoạt động ở miệng. ( Nhai, đảo trộn thức ăn... ) .

    + Biến đổi lí học và biến đổi hóa học.

- GV nhận xét phần trình bày của HS, chốt lại và giải thích thêm...

    - GV yêu cầu HS hoàn thành bảng 25 SGK, treo bảng phụ.

- HS thảo luận cử đại diện 1 – 4 nhóm trình bày các nhóm còn lại bổ sung.

- HS ghi nhận kiến thức.

- HS rút ra kết luận

- GV yêu cầu HS nhắc lại kiến thức liên hệ thực tế bản thân.

- Tại sao cần phải nhai kỉ thức ăn ?

- Đại diện trình bày, liên hệ bản thân.

- Tạo điều kiện cho thức ăn ngấm dịch nước bọt.

Hoạt động 4(15’): NUỐT VÀ ĐẨY THỨC ĂN QUA THỰC QUẢN

- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin SGK thảo luận nhóm trả lời 3 câu hỏi trang 82. ( Treo hình 25.3).

- Nuốt diễn ra nhờ hoạt động của cơ quan nào là chủ yếu và có tác dụng gì?

-Lực đẩy của viên thức ăn qua thực quản xuống dạ dày đã được tạo ra như thế nào?

- Thức ăn qua thực quản có được biến đổi về mặt lý, hóa hoạc không?

- Cá nhân tự nghiên cứu thông tin trao đổi nhóm thống nhất ý kiến cử đại diện trình bày.

- HS lên bảng chỉ hình.

- Các nhóm còn lại theo dõi bổ sung nếu cần.

- GV nhận xét, đánh giá giúp HS hoàn thiện kiến thức

? Khi uống nước, quá trình nuốt có giống với nuốt thức ăn không ? Vì sao ?

- Đại diện 1- 2 nhóm trình bày

? Tại sao người ta khuyên trong khi ăn không nên cười đùa .

- Cá nhân trình bày.

- GV nhận xét giúp HS khắc sâu kiến thức.

-?Tại sao khi đi ngủ không nên ăn kẹo, đường ?

- HS vận dụng kiến thức trả lời.

- Cần phải giữ vệ sinh răng miệng như thế nào?

- GV chốt lại kiến thức giúp HS rút ra kết luận.

- HS rút ra kết luận theo sự hướng dẫn của GV.

- GV chốt lại kiến thức.

 

III. Tiêu hóa ở khoang miệng

 

 

 

 

 

  Tiêu hóa ở khoang miệng gồm:

  - Biến đổi lí học: Tiết nước bọt, nhai đảo trộn thức ăn, tạo viên thức ăn.

   + Tác dụng: Làm mềm nhuyễn thức ăn, giúp thức ăn thấm nước bọt tạo viên vừa để nuốt.

  - Biến đổi hóa học: Hoạt động của Enzim trong nước bọt.

   + Tác dụng: Biến đổi 1 phần tinh bột ( Chín ) trong thức ăn thành đường Mantôzơ.

 

 

II. Nuốt và đẩy thức ăn qua thực quản

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- Nhờ hoạt động của lưỡi thức ăn được đẩy xuống thực quản.

- Thức ăn qua thực quản xuống dạ dày nhờ hoạt động của các cơ thực quản

 

 

4. Kiểm tra đánh giá :5’

  - Hoạt động tiêu hóa nào quan trọng nhất ?

- Tiêu hóa ở khoang miệng diễn ra những quá trình nào ? Nêu diễn biến của từng quá trình?

 - Khi uống nước, quá trình nuốt có giống với nuốt thức ăn không ? Vì sao ?

 - Tại sao người ta khuyên trong khi ăn không nên cười đùa ?

 - Tại sao khi đi ngủ không nên ăn kẹo, đường ?

5. Dăn dò: 1’

 - Học thuộc bài, trả lời các câu hỏi SGK vào vở bài tập.

 - Đọc “ Em có biết “ ?

 

Tiết 28- Bài 27: TIÊU HÓA Ở DẠ DÀY

I/. MỤC TIÊU

1- Kiến thức:Trình bày được hóa trình tiêu hóa ở dạ dày gồm: Các hoạt động chủ yếu. Cơ quan hay tế bào thực hiện hoạt động.Tác dụng của các hoạt động.Trình bày được sự biến đổ của thức ăn trong ống tiêu hóa về mặt cơ học(  dạ dày) và sự biến đổi hóa học nhờ các dịch tiêu hóa do các tuyến tiêu hóa tiết ra.

2- Kĩ năng:Rèn kỹ năng hoạt động nhóm, tư duy dự đoán. Quan sát tranh hình tìm kiến thức.

 3- Thái độ :Giáo dục ý thức giữ gìn bảo vệ dạ dày.

II .Chuẩn bị:  - Tranh phóng to hình 27.1 SGK tr.87.  Nếu có điều kiện dùng đĩa CD minh họa.

  -HS kẻ bảng 27 vào vở.

 III/. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1. Ổn định:1’

2. Kiểm tra bài cũ: 3’

Ở khoang miệng thức ăn được biến đổi như thế nào?

3.Bài mới:

 Đặt vấn đề (1’):Chúng ta đã biết các thức ăn chỉ được tiêu hóa một phần ở khoang miệng, vậy vào dạ dày chúng có tiếp tục biến đổi không ? Nếu có thì biến đổi như thế nào ?

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

NỘI DUNG

 Hoạt động1(12’): TÌM HIỂU CẤU TẠO CỦA DẠ DÀY

- GV yêu cầu HS đọc thông tin SGK tr.86. và quan sát hình 27.1 – trả lời.

- Dạ dày có cấu tạo như thế nào ?

- Lớp cơ của dạ dày có tác dụng gì?

- Lớp niên mạc có tác dụng gì?

 - Dạ dày có thể diễn ra hoạt động tiêu hóa nào ?

- Đại diện nhóm trả lời các nhóm khác bổ sung.

- Yêu cầu: +  Hình dạng.

                  + Thành dạ dày.

                  + Tuyến tiêu hóa.

- Dựa vào cấu tạo Dự đoán dạ dày diễn ra  các hoạt động tiêu hóa nào?

- GV lưu ý có rất nhiều dự đoán của HS vì vậy GV cần chú ý để hướng cho HS nắm được kiến thức cơ bản của bài …( nhưng không đánh giá đúng sai mà HS sẽ giải quyết ở hoạt động sau ).

   .GV yêu cầu HS → kết luận.

- HS tự rút ra kết luận.(cấu tạo của dạ dày ).

Hoạtđộng2(20’): TÌM HIỂU SỰ TIÊU HÓA Ở DẠ DÀY

- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin SGK hoàn thành bảng 27 tr.88.

- Ông làm thí nghiệm như thế nào?

- Nêu thành phần của dịch vị.

- En zin trong dịch vị có tác dụng với TĂ nào

- Điều kiện hoạt động của en zin pep sin.

- GV yêu cầu chỉ rõ từng hoạt động và tác dụng của nó.

- Treo bảng 27 lên bảng, yêu cầu HS chữa bài,(ghi vào bảng ).

- Cá nhân tự nghiên cứu thông tin, trao đổi nhóm, thống nhất ý kiến hoàn thành bảng.

- Đại diện các nhóm lên bảng hoàn thành kiến thức.

- HS theo dõi và tự sửa chữa vào vở .

- GV nhận xét, đánh giá, bổ sung thêm những kiến thức HS chưa hoàn thành từ đó giúp HS lĩnh hội được kiến thức.

- GV yêu cầu các nhóm đánh giá về phần dự đoán ở mục 1 nhằm giúp HS khắc sâu kiến thức.

-  HS xem lại phần dự đoán ban đầu của nhóm mình xem đúng hay sai.

- GV yêu cầu HS tiếp tục thảo luận nhóm trả lời câu hỏi đầu tr.89. SGK 

-Sự đẩy thức ăn xuống ruột nhờ hoạt  động của bộ phận nào?

-Loại thức ăn dạng G,L được biến đổi trong dạ dày như thế nào?

- Tai sao prôtêin trong TĂ bị  phân hủy do dịch vị , mà prôtêin lớp niên mặc dạ dày lại được bảo vệ và không bị phân hủy?

- Thời gian TĂ được tiêu hoá ở dạ dày là bao lâu.

- GV liên hệ thực tế cho HS về cách ăn uống, thời gian, loại thức ăn, lượng thức ăn… Biết cách bảo vệ dạ dày.

- HS tiếp tục thảo luận nhóm theo sự hướng dẫn của GV và bảng 27.

- Đại diện nhóm trả lời.

  - Các nhóm khác bổ sung nếu cần

- HS rút ra kết luận có sự hướng dẫn của giáo viên.

I/. Cấu tạo dạ dày

 

 

 

 

 

 

 

 

- Dạ dày hình túi, dung tích 3l.

- Thành dạ dày có 4 lớp: lớp màng ngoài, lớp cơ, lớp niêm mạc, niêm mạc trong cùng.

 + Lớp cơ dày, khỏe gồm 3 lớp: cơ vòng, cơ dọc, cơ chéo.

  + Lớp niêm mạc: nhiều tuyến tiết dịch vị.

 

 

 

 

 

 

II/. Tiêu hóa ở dạ dày

 

 

Nội dung bảng 27

Biến đổi t/ă ở d.dày

Các hoạt động tham gia

Các thành phần tham gia hoạt động

Tác dụng của hoạt động

Biến đổi lí học

- Sự tiết dịch vị.

- Co bóp của dạ dày.

Tuyến vị.

 

 

-Các lớp cơ của dạ dày.

-Hòa loãng thức ăn.

- Đảo trộn T-Ă thấm đều dịch vị

Biến đổi hóa học

HĐ của enzim

Enzim pépsin.

- Phân cắt Prô.

..dài... ngắn ….

.aa

 

 

- Các loại thức ăn khác như lipít, gluxít … chỉ biến đổi về mặt  lý học.

-Thời gian lưu lại thức ăn trong dạ dày từ 3-6 giờ, tùy loại thức ăn.

 

4. Kiểm tra đánh giá:  5’ Đánh dấu vào câu trả lời đúng nhất:

          2. Biến đổi lý học ở dạ dày gồm:

            a)  Sự tiết dịch vị.                                               b)  Sự co bóp của dạ dày.

            c)  Sự đảo trộn thức ăn.                                      d)  Cả a và b đúng.

          3. Biến đổi hóa học ở dạ dày:

            a)  Tiết dịch vị                                    b)  Thấm đều dịch thức ăn.

             c)  Hoạt động của Enzim pépsin.            d)  Cả a và c đúng

5. Dặn dò:  1’- Học thuộc bài, trả lời các câu hỏi SGK , xem trước và chuẩn bị bài mới.

 

Tiết 29- Bài 28 : TIÊU HÓA Ở RUỘT NON

I/. MỤC TIÊU                                                                                 

1 -Kiến thức: Trình bày được quá trình tiêu hóa diễn ra ở ruột non gồm: Các hoạt động. Các cơ quan hay tế bào thực hiện hoạt động.Tác dụng và kết quả của hoạt động.

2- Kĩ năng:Rèn kỹ năng hoạt động độc lập với SGK, hoạt động nhóm.

3-Thái độ: Giáo dục ý thức bảo vệ cơ quan tiêu hóa.

II. CHUẨN BỊ:

        - GV: Tranh hình 28.1, 28.2 SGK phóng to, bảng phụ.

          - HS: Kẻ bảng.

Biến đổi thức ăn ở ruột non

Hoạt động tham gia

Các thành phần tham gia hoạt động

Tác dụng của hoạt động

  Biến đổi lý học

 

 

 

Biến đổi hóa học

 

 

 

III/. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1. Ổn định:1’

2. Kiểm tra bài cũ:5’

   ? Dạ dày có cấu tạo như thế nào ? Các hoạt động tiêu hóa ở dạ dày ?

   ? Tóm tắt lại thí nghiệm bữa ăn giả cho chó và rút ra kết luận ?

3..Bài mới:

Đặt vấn đề (1’): Ở dạ dày TĂ được biến đổi chủ yếu về mặt lý học, TĂ dạng P được à P đơn giản, TĂ xuống ruột non tiếp tục được biến đổi như thế nào. Ruột non có cấu tạo như thế nào để đảm bảo chức năng đó. Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu.

 HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS

NỘI DUNG

Hoạt động 1(15’)

TÌM HIỂU CẤU TẠO CỦA RUỘT NON

 - Yêu cầu HS đọc thông tin mục 1 SGK.

+ Ruột non có cấu tạo như thế nào ?

- HS nghiên cứu thông tin SGK thảo luận nhóm thống nhất ý kiến trả lời câu hỏi của GV.

- Đại diện nhóm trình bày.

- Các nhóm khác theo dõi bổ sung.

 + Yêu cầu: Nêu được thành ruột non có 4 lớp, lớp cơ thiếu cơ chéo.

- Đoạn tá tràng có đặc điểm gì?

So sánh cấu tạo của thành dạ dày với thành ruột non có ghì giống và khác nhau?

- Lớp niên mạc có đặc điểm gì?

- Dịch mật ,dịch tụy có tác dụng gì?

- GV nhận xét, chốt lại kiến thức.

- HS ghi nhận kiến thức

- Yêu cầu HS rút ra kết luận.

- Đại diện của nhóm rút ra kết luận.

- GV yêu cầu HS dự đoán xem ở ruột non có những hoạt động tiêu hóa nào ?

- HS tiếp tục thảo luận nhóm để dự đoán xem ở ruột non có những hoạt động tiêu hóa nào.

- Các nhóm thảo luận để tìm ra những hoạt động chủ yếu.

- Các nhóm nêu dự đoán

- GV ghi điều dự đoán của HS lên bảng ( Nên hỏi tại sao nhóm lại dự đoán như vậy ).

- GV chưa đánh giá đúng sai về dự đoán của các nhóm, để HS tự tìm hiểu ở hoạt động sau.

 

Hoạt động 2(17’)

TÌM HIỂU TIÊU HÓA Ở RUỘT NON

 - GV yêu cầu HS hoàn thành bảng. ( GV treo bảng phụ ).

- HS nghiên cứu thông tin SGK thảo luận nhóm thống nhất ý kiến đại diện nhóm lên bảng ghi kết quả của mình vào bảng phụ của GV.

- Các nhóm khác theo dõi bổ sung nếu cần.

- GV giúp HS hoàn thành kiến thức ( hướng dẫn).

- GV nhận xét, đánh giá kết quả hoạt động của các nhóm.

  + Yêu cầu HS so sánh với điều đã dự đoán ở mục trên xem đúng hay sai. Giải thích vì sao ?

- GV nhận xét hoạt động của HS và yêu cầu kẻ bảng vào vở.

- Cá nhân tự bổ sung kiến thức vào nội dung bảng của mình.

- Đại diện 1-2 nhóm so sánh và giải thích, các nhóm còn lại theo dõi bổ sung nếu cần.

- Cá nhân kẻ bảng có nội dung hoàn chỉnh vào vở .

I. Cấu tạo ruột non

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- Thành ruột non có 4 lớp như dạ dày nhưng mỏng.

  + Lớp cơ chỉ có cơ dọc và cơ vòng.

+ Lớp niêm mạc sau tá tràng có nhiều tuyến ruột tiết dịch ruột và chất nhày

 

 

 

II. Tiêu hóa ở ruột non.

 

 

 

 

 

 

 

Nội dung bảng phụ

 

 

 

 

Biến đổi thức ăn ở ruột non

Hoạt động tham gia

Các thành phần tham gia hoạt động

Tác dụngcủa hoạt động

Biến đổi lý học

- Tiết dịch

- Muối mật tách lipit thành những giọt nhỏ biệt lập…

- Tuyến: gan, tụy, ruột.

 

 

- Thức ăn hòa loãng, trộn đều dịch.

-Phân nhỏ thức ăn.

Biến đổi hóa học

- Tinh bột, prôtêin chịu tác dụng của enzim.

 

- Lipít chịu tác dụng của dịch mật và enzim.

- Tuyến nước bọt  (Enzim Amilaza ).

  + Enzim Pépsin, Trípsin, Erếpsin.

 

- Muối mật, Lipaza

- Biến đổi thức ăn thành đường đơn cơ thể hấp thụ được.

  + Biến đổi prôtêin thành axít amin.

- Biến đổi lipít thành Glixêrin và axít béo.

- GV hỏi tiếp:

 + Thức ăn được biến đổi ở ruột non chủ yếu làsự biến đổi nào?

+ Có hoạt động nào tham gia vào biến đổi thức ăn. Tác dụng của hoạt động.

+Có thành phần nào tham gia vào biến đổi thức ăn?

 + Sự biến đổi ở ruột non thực hiện đối với những chất nào trong thức ăn ?

  + Nếu ở ruột non mà thức ăn không được biến đổi thì sao ?

  + Làm thế nào để khi chúng ta ăn thức ăn được biến đổi hoàn toàn thành chất dinh dưỡng cơ thể hấp thụ được ?

- HS dựa vào nội dung bài trả lời.

 +  Sự biến đổi hóa học ở ruột non là chủ yếu.

 + Ruột non có đủ enzim để tiêu hóa hết các loại thức ăn.

  + Nếu thức ăn không được biến đổi ở ruột thì sẽ thải ra ngoài.

  + Cá nhân suy nghĩ :

    - Yêu cầu:

      + Nhai kỹ ở miệng → dạ dày đỡ phải co bóp nhiều.

      + Thức ăn nghiền nhỏ → thấm đều dịch tiêu hóa → biến đổi hóa học được thực hiện dễ dàng → chất dinh dưỡng cơ thể hấp thụ được

 

 

 

 

 

KL:

-Ở ruột non thức ăn chủ yếu được biến đổi về mặt hóa học.

- Ruột non có đủ các loại en zin để biến đổi hết các loại thức ăn thành chất đơ giản dễ hấp thu.

 

 

 

 

 

           

 

4. Kiểm tra đánh giá. 4’

  ? Nêu cấu tạo của ruột non ?

  ? Hoạt động tiêu hóa chủ yếu ở ruột non là gì ?

  ? Các cơ quan bộ phận nào đóng vai trò chủ yếu ?

  ?  Kết quả hoạt động tiêu hóa ở ruột non là gì ?

5. Dặn dò.1’

  - Yêu cầu HS về nhà học thuộc bài, trả lời câu hỏi SGK vào vở bài tập.

  - Liên hệ với bản thân về vấn đề tiêu hoá và chế độ ăn.

…………Hết phần giáo án……………

 

BƯỚC 4:  Tổ chức dạy học và dự giờ

- Dự kiến thời gian dạy: Tuần 13 và 14

- Dự kiến người dạy mẫu: Lý Thị Mai Kha

- Dự kiến đối tượng dạy:  lớp 8C

- Dự kiến thành phần dự giờ: Nhón sinh

- Dự kiến dạy thể nghiệm: Lớp 8A,B,D

- Dự kiến kiểm tra:

+ Hình thức: Làm bài tự luận

+ Nội dung:

Câu hỏi 1: Các cơ quan tiêu hóa trong cơ thể.

Câu hỏi 2: Theo em, cần làm gì để bảo vệ các cơ quan tiêu hóa.

 

BƯỚC 5Phân tích, rút kinh nghiệm bài học (sau khi dạy và dự giờ)

 ( Phân tích giờ dạy theo quan điểm  phân tích hiệu quả hoạt động học của học sinh, đồng thời đánh giá việc tổ chức, kiểm tra, định hướng hoạt động học cho học sinh của giáo viên.)

                                                            Hà Đông, ngày 28 tháng 10 năm 2015

Xác nhận của tổ trưởng chuyên môn

                   Nhóm trưởng

 

 

 

 

 

Phê duyệt của BGH

Tác giả bài viết: Lý Thị Mai Kha

Nguồn tin: Ban giám hiệu

Tổng số điểm của bài viết là: 25 trong 5 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 5 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây